Zorgwonen in Vlaanderen: zo laat je een ouder dichtbij wonen
9
Nov

9 november 2026

In dit artikel lees je wat zorgwonen precies is, wat het verschil is met kangoeroewonen, wanneer een melding volstaat en welke voorwaarden gelden. Je leest ook wat het betekent voor je domicilie, je kadastraal inkomen, premies en een latere verkoop. De informatie is bijgewerkt op 7 november 2026.

Kort antwoord: wat is zorgwonen?

Zorgwonen is het creëren van één kleinere, ondergeschikte wooneenheid in of bij een bestaande woning, voor maximaal twee personen van wie minstens één 65 jaar of ouder of hulpbehoevend is. Ook een zorgverlener kan in de kleine eenheid wonen, als de hulpbehoevende in de hoofdwoning blijft. Voldoe je aan alle voorwaarden, dan heb je geen omgevingsvergunning nodig en volstaat een melding via het Omgevingsloket.

Zorgwonen of kangoeroewonen: wat is het verschil?

Beide termen worden vaak door elkaar gebruikt, maar ze betekenen niet hetzelfde.

  • Kangoeroewonen is een gangbare term zonder eigen juridische betekenis. Het gaat om twee huishoudens, vaak van verschillende generaties, die onder één dak of op één perceel wonen, elk met hun eigen ruimte, en elkaar helpen.
  • Zorgwonen is wettelijk geregeld in de Vlaamse ruimtelijke ordening. Alleen wanneer je aan de voorwaarden voldoet, geniet je de vereenvoudigde procedure en de gunstige regeling voor domicilie en fiscaliteit.

Wil je een woning opsplitsen voor twee gezinnen zonder dat er een 65-plusser of hulpbehoevende bij betrokken is? Dan spreek je niet van zorgwonen en heb je in principe een omgevingsvergunning nodig voor het wijzigen van het aantal woongelegenheden.

Wie komt in aanmerking voor zorgwonen?

De kleinere wooneenheid is bedoeld voor:

  • maximaal twee personen, van wie minstens één 65 jaar of ouder is; of
  • maximaal twee personen, van wie minstens één hulpbehoevend is. Denk aan een persoon met een handicap, iemand die recht heeft op een tegemoetkoming van de Vlaamse Sociale Bescherming of iemand die hulp nodig heeft om zelfstandig te wonen. Kinderen ten laste van de hulpbehoevende tellen niet mee; of
  • de zorgverlener, als de hulpbehoevende in de hoofdwoning blijft wonen.

Daarnaast moeten de hoofdwoning en de kleine wooneenheid, of de grond waarop een tijdelijke unit staat, bij dezelfde eigenaar(s) horen. Minstens de blote eigendom moet bij dezelfde persoon liggen. In een huurwoning kan zorgwonen ook, maar alleen met de toestemming van de eigenaar.

Drie vormen van zorgwonen met een melding

Je kan zorgwonen op drie manieren organiseren zonder vergunning. Telkens moet de hoofdwoning hoofdzakelijk vergund zijn.

1. Binnen de bestaande woning

De zorgwoning mag maximaal een derde van de bruto vloeroppervlakte van de volledige woning innemen. Gedeelde ruimtes tellen niet mee.

2. In een bestaand bijgebouw

Bijvoorbeeld een omgebouwde garage of een tuinhuis. Maximaal 50 m² bruto vloeroppervlakte, zonder extra verharding behalve een strikt noodzakelijke toegang, en aangesloten op de nutsvoorzieningen en waterafvoer van de hoofdwoning.

3. In een tijdelijke, verplaatsbare zorgunit

Dit is de bekende "zorgunit in de tuin". De belangrijkste voorwaarden:

  • maximaal 50 m² bruto vloeroppervlakte en maximaal 3,5 meter hoog;
  • binnen 30 meter van de hoofdwoning, op hetzelfde of een aanpalend perceel;
  • in de zijtuin minstens 3 meter van de perceelsgrens, in de achtertuin minstens 1 meter;
  • niet in overstromingsgebied of ruimtelijk kwetsbaar gebied, op enkele uitzonderingen na;
  • aangesloten op de nutsvoorzieningen van de hoofdwoning;
  • voor maximaal drie jaar, eenmalig te verlengen met een nieuwe melding voor maximaal drie jaar extra.

Voldoe je niet aan al deze voorwaarden, bijvoorbeeld omdat je de woning wil uitbreiden, dan heb je een omgevingsvergunning nodig. Gemeenten kunnen bovendien eigen regels hanteren. Informeer dus altijd eerst bij je gemeentelijke dienst omgeving.

Hoe verloopt de melding?
  1. Dien de melding digitaal in via het Omgevingsloket, met onder meer een inplantingsplan, foto's en plannen. Voor een tijdelijke unit voeg je ook een constructieve tekening toe.
  2. Binnen 30 dagen krijg je bericht of de gemeente akte neemt van je melding.
  3. Hang de bekendmaking 30 dagen op een zichtbare plaats aan de straat.
  4. Start daarna met de werken of de plaatsing.

Let op twee termijnen. De oudere of hulpbehoevende persoon moet binnen twee jaar na de meldingsakte effectief in de zorgwoning gaan wonen, anders vervalt de akte. En stopt het zorgwonen, dan moet je dat ook melden.

Domicilie, uitkeringen en fiscaliteit

Een groot voordeel van zorgwonen: de twee huishoudens worden als afzonderlijke gezinnen beschouwd. Dat is belangrijk voor uitkeringen en fiscaliteit. Er gelden wel twee voorwaarden:

  • De zorgwoning voldoet aan de Vlaamse regels en is officieel bij de gemeente geregistreerd.
  • Er is een echte verhuis. Zorgwonen mag geen bestaand gezin splitsen. Wie al op hetzelfde adres woonde, kan dus niet als zorgwonen ingeschreven worden.

De inschrijving bij de bevolkingsdienst gebeurt pas wanneer de zorgwoning in gebruik wordt genomen, dus na afloop van eventuele werken. Omdat het om twee gezinnen gaat, kan je de inwonende ouder fiscaal niet als persoon ten laste opnemen.

Verbouw je om de zorgwoning te maken, denk dan ook aan je kadastraal inkomen. Werken die extra woonruimte creëren of het comfort aanzienlijk verhogen, moet je binnen 30 dagen na het einde van de werken aangeven bij de FOD Financiën. Een hoger kadastraal inkomen betekent een hogere onroerende voorheffing. Wie die aangifte vergeet, riskeert een boete.

Zijn er premies voor zorgwonen?

Er bestaat geen specifieke premie voor zorgwonen. Wel kan je mogelijk een beroep doen op:

  • de Vlaamse aanpassingspremie, voor werken en hulpmiddelen die een woning toegankelijker maken voor een 65-plusser, ook als die inwonend is;
  • Mijn VerbouwPremie, voor renovatiewerken zoals isolatie of een nieuwe verwarming;
  • tegemoetkomingen voor hulpmiddelen voor personen met een handicap.

Je kan de aanpassingspremie en Mijn VerbouwPremie allebei aanvragen, maar niet voor dezelfde factuur. Kijk de actuele voorwaarden en bedragen na op vlaanderen.be of bel gratis naar 1700.

Wat bij een verkoop of als de zorgsituatie stopt?

Dit is een punt dat vaak over het hoofd wordt gezien. Een zorgwoning is gekoppeld aan een specifieke zorgsituatie, niet aan de woning zelf.

  • Tijdelijke unit: binnen drie maanden na het einde van de zorgsituatie moet je de unit en de aangelegde toegang verwijderen.
  • Zorgwoning in de woning of een bijgebouw: blijft de woning in gebruik door één gezin, dan meld je dat opnieuw bij de gemeente. Wil je er twee aparte woningen van maken, bijvoorbeeld om de studio te verhuren, dan heb je een omgevingsvergunning nodig.

Verkoop je een woning met een (vroegere) zorgwoning, wees dan transparant over de vergunningstoestand. Een koper kan een inliggende zorgwoning niet zomaar als aparte huurwoning gebruiken. Vermeld de meldingsakte in het verkoopdossier en laat de notaris de stedenbouwkundige inlichtingen controleren. Zo vermijd je discussies en een verkeerde inschatting van de waarde.

Conclusie

Zorgwonen is een flexibele manier om een ouder of hulpbehoevend familielid dichtbij te laten wonen, met behoud van ieders privacy en zonder zware vergunningsprocedure. Het lukt wel alleen als je de voorwaarden nauwgezet volgt: één kleine wooneenheid, dezelfde eigenaar, een echte verhuis en een correcte melding. Bekijk ook vooraf wat het betekent voor je kadastraal inkomen en voor een latere verkoop.

Wil je weten wat een zorgwoning betekent voor de waarde van je woning, of verkoop je een woning met een zorgunit of inliggende studio? Neem gerust contact op met ons kantoor. We bekijken samen wat mogelijk is.

Veelgestelde vragen

Heb ik een vergunning nodig voor zorgwonen?


Mag ik een zorgunit in mijn tuin plaatsen?


Verliest mijn ouder zijn uitkering als hij bij ons komt wonen?


Is kangoeroewonen hetzelfde als zorgwonen?


Wat gebeurt er met de zorgwoning als ik mijn huis verkoop?


Dit artikel bevat algemene informatie en is geen persoonlijk juridisch, fiscaal of stedenbouwkundig advies. Gemeentelijke regels kunnen strenger zijn. Vraag bij twijfel advies aan je gemeente of notaris.